Het eerste project is van start

- door Marja Visser, adviseur milieu en duurzaamheid stadsdeel Amsterdam Noord

Na een voorbereidingsperiode van ongeveer een jaar is Zon op Noord van start gegaan. Met veel enthousiasme en overtuiging hebben Eric de Lange en Geert Jan Stolk het idee uitgewerkt. Over belangstelling bij de inschrijving voor het eerste project (dak van de gymzaal van de Weidevogelschool in Ransdorp) hadden ze niet te klagen. En nadat de handtekeningen onder het contract met stadsdeel Noord en het Openbaar Schoolbestuur waren gezet, is het eerste project van start.

Net als de nieuwe coöperatie, ben ik als adviseur milieu en duurzaamheid van het stadsdeel heel benieuwd hoeveel elektriciteit de zonnepanelen gaan opwekken. Een deel van de opgewekte stroom wordt gebruikt door de school. En wordt dus met de school afgerekend. Grote vraag is hoeveel stroom de leden van de coöperatie aan het net gaan leveren en welke vergoeding ze hiervoor krijgen. Op nationaal niveau loopt hierover al enige tijd discussie: hoeveel stroom 'mag' je leveren aan het net, hoe hoog is de vergoeding en is het terecht dat er belasting over wordt geheven. Voor wie hier meer over wil weten is het interessant om naar de website van ODE te gaan. ODE is de organisatie die zich sterk maakt voor het opwekken van duurzame energie. 

Het is belangrijk dat er lokale initiatieven zijn, die laten zien dat mensen hun eigen energie kunnen opwekken. De cooperatie Onze Energie, die in 2009 door bewoners van Noord werd opgericht, heeft ook deze filosofie. Onze Energie heeft inmiddels zo'n 250 leden (www.onzeenergie.nl). Ze willen bewoners in staat stellen om zelf stroom op te wekken met windmolens en hebben aan het stadsdeel gevraagd om dat mogelijk te maken. Het stadsdeel doet onderzoek naar geschikte locaties. Het oprichten van windmolens vergt een langere adem dan het plaatsen van zonnepanelen op daken. En roept ook meer reacties op. Maar beide initiatieven draaien om dezelfde gedachte: het benutten van de lokale mogelijkheden. (meer info over windenergieproject: www.noord.amsterdam.nl)

Eric en Geert Jan hebben plannen om in de komende jaren meer projecten voor elkaar te krijgen. Sinds ik met ze in contact gekomen ben, kijk ik anders om me heen als ik door Noord fiets. Gebouwen waar ik vroeger niet bij stilstond, maken me nu vrolijk. Opeens is het niet meer ingewikkeld om je voor te stellen dat er op die gebouwen zonnepanelen staan. En nog leuker is het om te bedenken dat die panelen dan het eigendom zijn van u allemaal! 

Op naar het volgende dak

- door Geert Jan Stolk, mede initiatiefnemer van Zon op Noord


Het is bijna zover. In juni worden de 70 panelen van Zon op Landelijk Noord op het dak van de gymzaal van de Weidevogel in Ransdorp geplaatst. De verkoop van de panelen liep harder dan verwacht. In korte tijd werd rond de paasdagen ingetekend op bijna een dubbel aantal. Dat betekent dat we snel op zoek gaan naar nieuwe locaties. Natuurlijk in Noord, maar ook daar buiten. Een enthousiaste groep Diemenaren heeft afgelopen week de eerste stappen gezet om Zon op Diemen te starten. Stadsdeel Noord gaat met ons bekijken welke andere locaties in het stadsdeel zich voor panelen lenen.

De ondertekening van de samenwerking tussen ZON, stadsdeel Noord en het openbaar schoolbestuur heeft veel aandacht in de lokale en regionale pers gekregen. Ook dat geeft dit burgerinitiatief een zetje om door te gaan. Op zoek naar nieuwe locaties en vooral ook naar nieuwe initiatiefnemers die een eigen project willen starten. Voor hen maken we de komende tijd een toolbox om ze zo goed mogelijk op weg te helpen.

Ook uit onverwachte hoek kwam afgelopen vrijdag 13 mei steun voor het toepassen van zonne-energie (Volkskrant 14-5). Energieleverancier Atoomstroom breekt een lans voor het versoepelen van de zogenaamde salderingsregeling (een vergoeding voor het terugleveren van in eigenbeheer opgewekte stroom). Een ruime of onbeperkte salderingsregeling maakt projecten zoals ZON nog veel aantrekkelijker. Dat helpt flink. Want een onbescheiden ambitie hebben we natuurlijk wel: het duurzamer en lokaler maken van de energiemarkt. Het terugdringen van de macht van de energiereuzen.

Ok, het zijn nog maar 70 panelen…

Klaar voor de inschrijving

- door Eric de Lange

Stel je bent een cooperatie in oprichting voor duurzame energie. Wat gebeurt er als je denkt nog alle tijd te hebben voor de start van je eerste project en opeens krijg je te horen dat je vanwege een vervroegde subsidie-deadline nog twee maanden hebt om alles rond te krijgen: 
- contracten met leveranciers
- oprichten cooperatie
- inwoners informeren
- leden werven
- contracten met leden maken
- contracten met stadsdeel en schoolbestuur rond maken.

Zeg je dan: dat gaan we niet redden, we laten deze kans aan ons voorbij gaan en richten ons op een volgend project... of zeg je: we halen alles uit de kast en gaan er voor - alleen bouwen we wel wat zekerheid in.

Doorgaan - maar met fall-back scenario
We hebben uiteraard gekozen voor dat laatste! Gelukkig kregen we alle medewerking van de partijen met wie we zaken moeten doen: schoolbestuur en stadsdeel voor het dak van de gymzaal en Oskomera en International Solar voor de zonnepanelen en borgstelling indien we niet genoeg leden haalden.

Het schoolbestuur zegt schoorvoetend ja - ze zien nog een beetje op tegen de eventuele consequenties van een langdurige overeenkomst. Het stadsdeel heeft echter een belangrijke rol gespeeld bij het wegnemen van de laatste bezwaren. Bovendien nemen zij op korte termijn de gymzaal over van de school als onderdeel van de verzelfstandiging van het schoolbestuur.

Half mei moet geinstalleerd worden om de deadline van 1 juli te kunnen halen die als eis wordt gesteld voor de SDE subsidie. Oskomera en International Solar gaan akkoord met een fall-back scenario. Als wij voor 15 mei niet voldoende leden hebben die panelen willen kopen, neemt International Solar de verplichtingen jegens Oskomera van ons over. Een uiterst elegante oplossing waardoor niemand teveel risico loopt.

Alles wat ons nog rest is de werving. Klopt het wat wij al die tijd al denken: dat er voldoende animo moet zijn in Landelijk Noord om 70 zonnepanelen te verkopen die NIET op het eigen dak zullen worden geplaatst.

Hebben we een case of niet?
We bespreken het in kleine kring met een groepje geestverwanten die al langer bij het initiatief betrokken zijn. We leggen het concept uit, geven aan wat de voordelen zijn en wat de risico's. Zij zijn allemaal enthousiast, scherpen onze propositie nog wat aan, maken duidelijk waar we nog niet compleet zijn. Maar nog belangrijker: een groot deel zegt toe panelen te willen kopen. De eerste 20 panelen lijken daarmee verkocht.

De volgende taak is wijder naar buiten te treden. We maken een flyer die huis aan huis verspreid wordt. We maken daarnaast een concept mail die onze sympathisanten versturen in eigen kring. En er komt nog een aankondiging in het lokale blaadje.

Voorinschrijving
In alle communicatie uitingen nodigen we alle inwoners van Landelijk Noord uit voor een informatie avond. Bijna 30 mensen zijn aanwezig - meer dan 10 laten weten te willen komen maar niet te kunnen. Voor al deze mensen is het verhaal nieuw. Toch zijn ze erg betrokken, stellen goede vragen en zijn vrijwel allemaal enthousiast.

Aan het eind van de avond geven we iedereen de gelegenheid een intentieverklaring in te vullen, waarin ze aangeven hoeveel panelen ze minimaal en hoeveel ze maximaal zouden willen aanschaffen. Belangrijk voor ons om te weten hoeveel we te kort komen. Ook belangrijk: de intentieverklaring geeft voorrang bij de daadwerkelijke verkoop, maar verplicht tot niets!

Bijna 15 mensen vullen een intentieverklaring in. De dagen daarna volgen nog een aantal online intentieverklaringen. Op grond hiervan zouden alle panelen verkocht zijn!

Juridische randvoorwaarden
We werken intussen hard verder aan een ledencontract. Samen met twee juridisch en contractueel onderlegde aspirant leden wordt een contract opgesteld. Dit wordt via AIM-to-sustain voorgelegd aan Kennedy-Van der Laan, top juristen die tegen sterk gereduceerd tarief voor ons werken. Zodra het contract rond is kunnen we echt gaan werven.

Tegelijkertijd wordt finale overeenkomst bereikt met stadsdeel en schoolbestuur over het gebruik van het dak van de gymzaal. Ook welstand gaat akkoord (beschermd dorpsgezicht!). Eind april wordt het contract ondertekend. Er is snel nog een cooperatie voor Zon op Landelijk Noord opgericht - specifiek voor dit project. Alle juridische voorwaarden zijn nu aanwezig. 

Grote belangstelling
We zetten een inschrijfformulier online, sturen mails naar alle voorinschrijvers en maken een inschrijfformulier dat huis aan huis verspreid wordt. Binnen drie dagen zijn alle panelen verkocht. Binnen twee weken hebben we een overschrijving van 70%. Meer dan 25 huishoudens geven aan mee te willen doen. Sommigen voor 1 paneel, anderen voor 10 panelen, de meesten voor 2 tot 4 panelen.
Nu wacht ons de schone taak de zonnepanelen toe te kennen op basis van rechten uit de intentieverklaring en volgorde van binnenkomst.

De leden zijn uit alle dorpen afkomstig. Dit is voor ons gunstig, want dat betekent voor de toekomst dat er op tal van plaatsen over ons project gepraat zal worden en dat voor toekomstige projecten nog meer animo zal zijn. 
Zon op Landelijk Noord is een succes! 

Zon op Landelijk Noord - iedereen mag het weten

De kogel is door de kerk. We mogen het dak van de gymzaal bij de basisschool gebruiken voor het plaatsen van zonnepanelen. Ons eerste project kan van start! Zowel het Stadsdeelbestuur als het bestuur van Stichting Openbaar Onderwijs Noord zijn akkoord. Nog een paar details, maar die hoeven het Het heeft uiteraard de nodige voeten in de aarde gehad, maar uiteindelijk wil iedereen hetzelfde: meer duurzame energie. En Zon op Noord gaat daarvoor zorgen. 


De inwoners van Landelijk Noord (Durgerdam, Holysloot, Ransdorp, Schellingwoude en Zunderdorp) kunnen 70 zonnepanelen kopen en plaatsen op de gymzaal. Samen binnen een cooperatie zonne-energie opwekken en exploiteren. Waar het vaak niet mogelijk is om zonnepanelen op het eigen dak te plaatsen, kunnen ze op deze manier toch een bijdrage leveren aan het verminderen van de CO2 uitstoot. Tegen een aantrekkelijke investering en met een acceptabele terugverdientijd. 


Werving start op 6 april
De werving kan nu van start. De flyer lag al een tijdje te wachten op het groene licht. Daarom konden we deze week meteen beginnen met het informeren van alle inwoners van Landelijk Noord en de Nieuwendammerdijk. Die hoort toch op de een of andere manier nog bij 'ons'. Daarnaast: ook hier zit een belangrijke doelgroep van ons eerste project. Mensen met een duurzaam hart, een iets gevuldere portemonnee en weinig mogelijkheden om zonnepanelen op het eigen dak te plaatsen. 


Op 6 april is een informatie avond in De Beke in Ransdorp. Dan begint ook de voorinschrijving. De officiele verkoop start op 15 april. Houd de website van zonopnoord in de gaten! Er blijkt veel animo voor het project te zijn, gezien de vele enthousiaste reacties tot nu toe. Hopelijk zijn de 70 panelen bij voorinschrijving al verkocht. Bij voldoende inschrijvingen kunnen we misschien zelfs wel een tweede locatie zoeken en inrichten. Dat zou mooi zijn. 


Toekomst muziek
Uiteindelijk willen we ieder jaar op twee of drie nieuwe locaties in Noord starten met een nieuw project. Met enthousiaste buurtbewoners op daken van scholen, gymzalen, buurthuizen of andere geschikte daken. Op die manier wordt zonne-energie zichtbaar en besproken. Het wordt voor buurtbewoners steeds vanzelfsprekender aan dit initiatief mee te doen. Of om elk jaar en nieuw paneel te kopen. Misschien in hetzelfde project, misschien in een nieuw project. En met stijgende energieprijzen en dalende prijzen voor zonnepanelen, moet het voor steeds meer mensen mogelijk en aantrekkelijk worden om mee te doen. 


Maar dat is voor later. Nu eerst ons eerste project in Ransdorp. 

Zonne-energie voor iedereen

Als inwoners van Ransdorp vinden we het jammer dat maar zo weinig mensen uit Landelijk Noord gebruik kunnen maken van energie uit zonnepanelen. Niet alleen staan onze huizen vaak niet goed ten opzichte van het zuiden, maar we hebben ook te maken met 'beschermd dorpsgezicht' die het niet iedereen toestaat panelen op zijn of haar dak te plaatsen.  Terwijl er wel 'openbare' gebouwen zijn met mooie daken die beschikbaar zijn voor de exploitatie van duurzame energie. 

Wij zijn Eric de Lange en Geert Jan Stolk, initiatiefnemers van Zon op Noord, een cooperatie die tot doel heeft met de inwoners van Landelijk Noord gezamenlijk zonnepanelen te exploiteren. We zullen in eerste instantie 70 panelen plaatsen die rond 1 juni worden geinstalleerd. Waarom zo snel? Omdat we nog SDE-subsidie kunnen krijgen over deze panelen, maar dan moeten ze voor 1 juli operationeel zijn!

We zijn druk bezig met het afronden van de onderhandelingen over de lokatie - mooi centraal in Landelijk Noord. Dat besluit wordt eind maart genomen, zodat we als alles goed gaat op woensdag 6 april kunnen beginnen we met de inschrijving voor dit eerste project. Wie meer wil weten moet de berichten op www.zonopnoord.nl in de gaten houden! Uit de vele positieve reacties maken we op dat het ons gaat lukken. Ook het stadsdeel staat (financieel en meewerkend) achter ons! 

Waarom we dit doen?

Wij geloven met passie in lokale duurzame energie-opwekking. Energie lokaal opwekken en indien mogelijk ook lokaal gebruiken. Wij zijn er ook van overtuigd dat velen dit met ons zouden willen. Zolang het maar tegen een betaalbare prijs gebeurt! Wij zien dat er oplossingen voor handen zijn. En deze oplossingen worden steeds goedkoper en aantrekkelijker wanneer meer mensen meedoen. Daarom willen we iedereen de mogelijkheid geven mee te doen. 

En we vinden vooral dat je gewoon ergens moet beginnen - maar het daar niet bij laten. Een doel hebben, een visie, een missie en realiteitszin. We verwachten dat door velen gesteund zullen worden in onze visie en missie. 

Hoe gaan we het doen?

We willen op zo veel mogelijk plekken kleine zonnecentrales opzetten. Er zijn genoeg platte daken die braak liggen en uitermate geschikt zijn. Voor elk van die locaties gaan we op zoek naar buurtbewoners die onze visie delen en mee willen doen.

Als er voldoende buurtbewoners zijn om een nieuw project op te starten, richten we een coöperatieve vereniging op voor die locatie. Zo komen er in Amsterdam Noord verschillende coöperaties. Maar niet alleen in Amsterdam Noord. Ook in West, Zuid, Zeeburg, Zuidoost, Haarlemmermeer, Diemen, Haarlem, Zaandam. Overal waar mensen dit idee omarmen, het nut er van inzien en zich er voor willen inzetten. 

Al deze lokale duurzame energie coöperaties ondersteunen we vanuit een centrale organisatie die alles gaat regelen op het gebied van juridische zaken, inkoop van panelen, promotiemateriaal, leden- en opbrengstadministratie, etc. Alles wat voordeel heeft om gezamenlijk te regelen. 

Wat gaan we doen?

Door gezamenlijk veel zonnepanelen in te kopen en te installeren wordt de totale kostprijs van met de zon opgewekte energie steeds lager. En daarmee voor steeds meer mensen aantrekkelijk. Dat gaan we om te beginnen doen in Amsterdam Noord. Maar daar willen we het niet bij laten. 

We gaan zoveel mogelijk mensen informeren over onze plannen. Maar bij voorkeur via de eigen contacten. Zoeken naar mensen die onze visie delen en die met ons bereid zijn hier tijd en energie in te stoppen. Zodat we op tal van plaatsen lokale duurzame energiebedrijfjes kunnen starten die gerund worden door de bewoners uit de directe omgeving van de zonne-installatie. 

We verwachten dat gerealiseerde projecten steeds meer mensen enthousiast zullen maken, zodat ze mee willen doen. `Maak het zichtbaar voor iedereen! Dan wordt het aantrekkelijker om mee te doen` speelt een belangrijke rol in onze filosofie. 

Doordat we veel zaken gezamenlijk regelen, zullen de kosten voor nieuwe projecten steeds lager worden.